تغذیه و سلامت

تغذیه چگونه می تواند باعث ایجاد سرطان شود و از بروز آن جلوگیری کند؟

مصرف طولانی مدت غذاهای دودی شده، کبابی و نمک سود می تواند منجر به ابتلا به برخی انواع سرطان از جمله سرطان معده شود. مصرف بخشی از غذاهای کبابی شده و ته دیگ که سوخته و سیاه شده است به شدت منع می شود.

به گزارش موسسه خانواده سلامت بنیان، در ایجاد سرطان عوامل وراثتی (ژنتیک) و محیطی نقش اصلی را ایفا می کنند. به علت گسترده و تخصصی بودن بحث عوامل ژنتیکی و اینکه تا حدود زیادی وارثتی و غیرقابل اجتناب هستند، در این مقاله ما به برجسته ترین عوامل محیطی و در واقع سبک زندگی که باعث سرطان می شوند، می پردازیم.

مصرف غذا و مایعات داغ

طبق بررسی های انجام شده نوشیدن مایعات داغ، خطر مبتلا شدن به برخی سرطان های دستگاه گوارش نظیر حنجره، مری و معده را به شدت افزایش می دهد. به همین دلیل، توصیه می شود قبل از مصرف مایعات داغ چند دقیقه صبر کنید تا از دمای آن کاسته شود.

چاقی

بین چاقی و سرطان های مثل روده بزرگ، لوزالمعده، تیروئید، پستان، کلیه، مری و برخی دیگر از سرطان ها ارتباط وجود دارد. البته چاقی به خودی خود باعث سرطان نمی شود اما می توان گفت که احتمال ابتلا به سرطان را افزایش می دهد.

مصرف بیش از حد گوشت قرمز و فرآورده های آن

مصرف بیش از حد گوشت قرمز و فرآورده های آن، احتمال ابتلا به انواع سرطان از جمله سرطان های روده بزرگ، لوزالمعده، کلیه، پستان، پروستات را افزایش می دهد. توصیه می شود که میزان مصرف گوشت قرمز بیش از ۸۵ گرم نباشد و در رژیم غذای بیشتر از گوشت ماهی، پرندگان و گیاه سویا استفاده شود.

مواد نگهدارنده موجود در برخی از غذاها

مواد نگهدارنده ای مثل نیترات و نیتریت بیشتر در فرآورده هایی همچون سوسیس و کالباس استفاده می شود تا خطر ابتلا به باکتری را کاهش داده و اندکی هم به طعم مطبوع محصول کمک کند اما معمولا در دمای سرخ کردن، نیترات به نیتریت تبدیل می شود. نیتریت هم با آمین های ثانویه ترکیب شده و تولید نیتروزآمین می کند که ماده ای بسیار سرطان زاست. به این دلیل باید در مصرف مواد غذایی دارای نگهدارنده هایی از این دست، دقت بیشتری کرد.

دخانیات و الکل

اصلی ترین علت ابتلا به سرطان ریه، مصرف دخانیات بوده و ۸۵ درصد از موارد ابتلا به این نوع سرطان را شامل می شود. البته مصرف دخانیات عامل ابتلا به انواع دیگری سرطان مثل دهان، مری، لوزالمعده، خون، کلیه، مثانه و برخی دیگر از سرطان هاست. میزان مصرف الکل می تواند فرد را به سرطان نزدیک تر کند. در واقع مصرف نوشیدنی هایی که حاوی الکل و اتانول هستند برای انسان ها سرطان زاست.

غذاهای کبابی و دودی شده

مصرف طولانی مدت غذاهای دودی شده، کبابی و نمک سود می تواند منجر به ابتلا به برخی انواع سرطان از جمله سرطان معده شود. مصرف بخشی از غذاهای کبابی شده و ته دیگ که سوخته و سیاه شده است به شدت منع می شود.

بی خوابی

بی خوابی در دراز مدت، خطر ابتلا به سرطان را افزایش می دهد. در واقع هر فرد طی شبانه روز به ۸ ساعت خواب شبانه احتیاج دارد و کم خوابی یا بی خوابی باعث برهم خوردن تعادل متابولیسمی بدن و در نهایت مهیا شدن زمینه ابتلا به سرطان می شود.

غذاهای پر چرب

استفاده از غذاهای پرچرب به خصوص چربی حیوانی باعث افزایش ابتلا به سرطان هایی نظیر پروستات، لوزالمعده، روده بزرگ، راست روده و کبد می شود. محدود کردن غذاهای پرچرب یکی از راه های پیشگیری از ابتلا به سرطان است.

امواج و پرتوها

در دنیای مدرن متاسفانه امواج زیادی ما را احاطه کرده اند، از امواج رادیویی گرفته تا امواج مخابراتی و حتی پرتوهای خورشیدی. امواجی که طول موج کمتر دارند به علت اینکه انرژی بیشتری را با خود حمل می کنند، در برخود با بدن انسان در دراز مدت می تواند باعث جهش در DNA، تخریب سلول ها و ایجاد سرطان شود. افرادی که از تلفن همراه استفاده می کنند ۲٫۵ برابر بیشتر در معرض تومور مغزی، کم حافظگی و عوارضی از این دست قرار می گیرند.

خبر خوب آنکه بسیاری از سرطانها قابل پیشگیری اند. تعدادی از این بیماری ها نیز اگر به موقع تشخیص داده شوند کاملا قابل درمان خواهند بود. نیمی از افرادی که به سرطان مبتلا می شوند فرصت خوبی برای زنده ماندن دارند. بسیاری از علل بیماری سرطان و اقداماتی که در جهت کاستن از خطرات شان است شناخته شده است. در حال حاضر بسیاری از سرطانها چون زود تشخیص داده می شوند می توان بیمار را تا حد زیادی زنده نگهداشت که این مهم با انجام خودآزمایی و غربالگری امکان پذیر است.

علایم هشدار دهنده

مهم ترین علایمی که باید مراقب آنها باشید و با یافتن هر کدام از آنها به پزشک مراجعه نمایید، به قرار زیر است:

۱- وجود توده در هر جایی از بدن مانند پستان یا بیضه

۲- تغییر در یک خال پوستی

۳- زخمی که بهبود نمی یابد

۴- سرفه یا گرفتگی صدا به طور مداوم

۵- سوء هاضمه یا اختلال در بلع بطور مداوم

۶- تهوع یا سرفه خون آلود

۷- تغییر در عادات طبیعی روده مانند اسهال یا یبوست بطور دایم

۸- وجود هرگونه خون در ادرار یا مدفوع و هر خونریزی غیر طبیعی

۹- کاهش وزن غیر قابل توجیه

۱۰- بی اشتهایی غیر قابل توجیه

داشتن هر یک از علایم فوق به معنی وجود سرطان نیست اما باید فورا به پزشک مراجعه کنید تا وضعیت موجود کاملا ارزیابی شود. باید دانست پیشگیری از سرطان محدود به سن خاصی نیست و باید با تغییرات تدریجی در مسیر زندگی سعی در اصلاح شیوه زندگی خود و و جامعه نمود.

در این قسمت به توضیحاتی پیرامون راه های پیشگیری از سرطان می پردازیم.

۱٫ سیگار نکشید

سرطان ریه شایعترین سرطان در مردان است و مقام دوم شیوع را در زنان دارد. اگر شما هر روز ۲۵ عدد سیگار بکشید نسبت به یک فرد غیر سیگاری ۲۵ بار بیشتر در معرض خطر سرطان ریه قرار می گیرید. هرچه در سنین پایین تری سیگار کشیدن را شروع کنید امکان ابتلا به سرطان ریه بیشتر می شود. به محض قطع سیگار خطر پیشرفت سرطان متوقف می شود مگر با آنکه تومور قبل از آن پیشرفت کرده باشد. پس از همین امروز سیگار کشیدن را قطع کنید.

۲٫  رژیم غذایی مناسب داشته باشید

تخمین زده شده که ۳۵٪ از سرطانها احتمالا با رژیم غذایی در ارتباطند. سرطان هایی که وابسته به رژیم غذایی هستند عبارتند از: سرطان های سیستم گوارش، پستان و پروستات. رژیم های سرشار از میوه جات و سبزیجات مختلف شما را در برابر سرطان ها محفوظ نگه می دارد. غذاهای پرچرب، غذاهای سرخ کردنی، کبابی، غذاهای نمک سود و غذاهای کپک زده می توانند در ایجاد چاقی نقش داشته باشند. ارتباط بین چاقی و سرطان پستان و رحم در زنان و پروستات در مردان وجود دارد. در مورد سرطان پستان این مساله فقط در مورد زنان چاقی که به دوران یائسگی رسیده اند صدق می کند.

(در همین زمینه بخوانید: تأثیر نوع رژیم غذایی در سرطان پستان)

لذا جهت کاهش احتمال خطر:

  • میوه و سبزیجات را بیشتر مصرف کنید.
  • غذاهای حاوی فیبر زیاد مصرف کنید.
  • از غذاهای چرب کمتر استفاده نمایید.
  • از تماس زیاد با نور خورشید بپرهیزید.

۳٫ رعایت تعادل در استفاده از نور خورشید

مقدار زیاد نور خورشید می تواند منجر به سرطان پوست شود و پوست های روشن بیشتر در معرض این خطر قرار دارند. میزان زیاد اشعه – ماوراء بنفش برای پوست مضر است. آفتاب سوختگی قطعا برای پوست مضر است و می تواند خطر جدی برای سرطان پوست باشد.

جهت کاهش خطر:

  • ضایعات ناشی از آفتاب را درمان کنید.
  • هرگز اجازه ندهید پوست شما بسوزد.
  • از سایه استفاده کنید و سعی کنید به هنگام ظهر زیر نور خورشید و قرار نگیرید.
  • از ضد آفتاب مناسب استفاده کنید (عموما SPF های بالاتر از ۱۵ مناسبند).

۴٫ به طور منظم ورزش کنید

ورزش منظم سبب تنظیم وزن و فعالیتهای بدنی می شود و از ایجاد بسیاری بیماریها از جمله سرطان پیشگیری می نماید.

۵٫ از مصرف الکل بپرهیزید

مصرف الکل در ایجاد بسیاری از سرطانهای دهان، گلو، حنجره، مری، کبد و لوزالمعده نقش دارد. مصرف الکل و دخانیات احتمال ایجاد سرطان را بشدت افزایش می دهد.

برچسب ها

نوشته های مشابه

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

دکمه بازگشت به بالا
بستن