خانه » کارگروه ها » تغذیه » با این غذاها به جنگ افسردگی زمستانی بروید
افسردگی

با این غذاها به جنگ افسردگی زمستانی بروید

با مواجه شدن با روزهای تاریک زمستان برخی اشخاص دچار افسردگی می شوند. توضیحی که برای ناراحتی های فصلی زمستان می توان داد این است که محرومیت از نور تابان تابستان و بهار، در ساختمان شیمی مغز برخی اشخاص حساس اثر می گذارد. این قبیل اشخاص افسرده میلی شدیدی به خوردن مواد قندی و شیرینی و نشاسته پیدا می کنند.

به گزارش موسسه خانواده سلامت بنیان، در این که غذائی که می خوریم روی چگونگی و تغییر حال ما مؤثر است هیچ تردیدی نیست و ممکن است حال ما را بهتر کند و یا بدتر کند. اگرچه انتخاب نوع غذا توسط انسان به نظر میرسد براساس طعم و مزه و رنگ و سایر فاکتورها باشد ولی قرائن بی شماری در دست است که غالب اوقات انسان سالم غذا را بر مبنای نیاز مغز به مواد شیمیائی خاص که عملا منجر به سرحال شدن می شود نیز انتخاب می کند و ناخواسته با انتخاب غذاهای ضدافسردگی، خود درمانی می کند.

از طرف دیگر در آزمایشها روشن شده است که افسردگی انسان با محرومیت دراز مدت از بعضی مواد مغذی که به دلائلی در تهیه غذاها مورد توجه نبوده اند ارتباط دارد. علاوه بر کافئین و شکر تعداد دیگری مواد غذائی نیز از نظر تأثیری که در ایجاد شادی دارند مورد بررسی قرار گرفته و نتایج بررسیها نشان می دهد که مواد مغذی موجود در غذاها روی نوروترانسمیترها که انتقال دهنده پیام های مغز هستند اثر می گذارد.

ماده سروتونین ضد افسردگی است

یکی از این نوع نوروترانسمیترها که ارتباط تنگاتنگی با افسردگی و در عین حال با خشونت دارد ماده سروتونین مغز است که به طور کلی ضدافسردگی است و انسان را سرحال می آورد ولی در عین حال با کمال تعجب در برخی اشخاص افسرده می کند.

سایمون پونگ کارشناس بخش روان کاوی در دانشگاه مونترال می گوید کمبود مقدار سروتونین در مغز از علائم ناراحتی های روحی است. برای مثال اشخاص افسرده که دست به خودکشی می زنند یا جنایت کارانی که اقدام به جنایتی می کنند یا عمل خشونت آمیزی انجام می دهند در همه آنها مقدار سروتونین مغز کمتر از حد نرمال بوده است.

با افزایش مقدار سروتونین مغز و یا تحریک فعالیت سروتونین در برخی اشخاص افسردگی برطرف میشود و به همین دلیل است اشخاصی که مبتلا به ناراحتی های زمستانه هستند اغلب میل زیادی به خوردن شکر و شیرینی پیدا می کنند.

نقش مواد شیرین در از بین بردن افسردگی فصلی

با مواجه شدن با روزهای تاریک زمستان برخی اشخاص دچار افسردگی می شوند. این افسردگی در اصطلاح فنی ناراحتی فصلی نیز گفته می شود. توضیحی که برای ناراحتی های فصلی زمستان می توان داد این است که محرومیت از نور تابان تابستان و بهار، در ساختمان شیمی مغز برخی اشخاص حساس اثر می گذارد. این قبیل اشخاص افسرده میلی شدیدی به خوردن مواد قندی و شیرینی و نشاسته پیدا می کنند.

توصیه دکتر روزنتال این است که اگر مبتلا به ناراحتیهای غمناک زمستانه هستید و اشتیاق به خوردن مواد شیرین دارید، خود را از خوردن شیرینی محروم نکنید زیرا اگر از خوردن مواد شیرین پرهیز کنید ناراحتی شما عمیق تر و شدیدتر می شود.

دکتر روزنتال معتقد است و حتی توصیه می کند اشخاصی که مبتلا به این نوع افسردگی هستند لزومی ندارد از رژیم غذائی مخلوط با پروتئین زیاد و مواد قندی و نشاسته ای استفاده کنند و در روزهای کم نور و تاریک زمستان می توانند رژیم غذائی هیدراتهای کربن بدون پروتئین داشته باشند (بدیهی است به طور کلی در صورتی که مبتلا به بیماری دیابت نباشید.)

در مورد استفاده از مواد شیرین و نشاسته ای بهتر است که بجای مواد شیرین مستقیم نظیر شکر و عسل و غیره از مواد دیگری که دارای شیرینی پیچیده هستند نظیر ماکارونی و نان و غلات و لگوم های غنی از نشاسته و غیره استفاده شود. این نوع مواد نیز اثربخش هستند و اثر آنها کمی دیرتر منعکس می شود زیرا مدتی طول می کشد تا مواد آنها تبدیل به مواد قندی قابل جذب شود.

دکتر روزنتال در این قبیل مواد خوردن قهوه بیش از دو فنجان قهوه در روز و هم چنین خوردن الکل را منع می کند زیرا هر دو ماده اضطراب افزایند و ناراحتی شخص را وخیم تر می کنند.

اسید فولیک بخورید تا افسرده نشوید

شاید تا به حال نشنیده باشید که برگهای سبز تیره سبزی ها به سرحال آمدن انسان کمک می کند و یکی از علل افسردگی احتمالأ ممکن است نخوردن اسفناج باشد و شواهد پزشکی نشان می دهد که کمبود اسیدفولیک بخصوص در زنان ممکن است زمینه ساز اختلالات روحی و روانی بخصوص افسردگی و اسکیزوفرنی و اختلالات دماغی شود. اسیدفولیک یکی از ویتامینهای گروه B است که ابتدا از برگهای سبز تیره سبزیها جدا شده است و به مقدار فراوانی نیز در سبزی های خانواده بقولات وجود دارد. اسیدفولیک اثر ضدافسردگی دارد.

بارها دیده شده که رفع کمبود اسیدفولیک در غذای بیمار به بهبود افسردگی کمک کرده و در کاهش افسردگی مؤثر بوده است. بررسیها نشان می دهد، بیمارانی که مبتلا به انواع مختلف اختلالات روانی از جمله افسردگی هستند مقدار اسیدفولیک بدن آنها خیلی کمتر از اشخاص عادی است.

دکتر یانگ می گوید دلائل زیادی در دست است که چرا کمبود ویتامین B در بدن ممکن است از علل ایجاد افسردگی باشد، یکی از این دلائل این است که کمبود اسیدفولیک علت کاهش مقدار سروتونین مغز میشود. آزمایش های علمی نشان می دهد. اشخاصی که ریم غذائی خود کمبود اسیدفولیک دارند پس از ۵-۴ ماه دچار خواب آلودگی و فراموشی می شوند و همین که مقدار کافی اسیدفولیک در غذای آنها وارد شد ظرف چند روز علائم بیماری رفع می شود.

دکتریانگ می گوید مصرف در حدود ۵۰۰-۲۰۰ میکروگرم اسیدفولیک در روز برای مبارزه با افسردگی کافی است و این مقدار اسیدفولیک را می توان با خوردن مواد غذائی دارای اسیدفولیک تأمین کرد. برای مثال ۲۰۰ میکروگرم اسیدفولیک در حدود یک پیمانه اسفناج پخته وجود دارد. مصرف اسیدفولیک بیش از مقدار توصیه شده در روز توصیه نمی شود زیرا ممکن است شخص مسموم شود.

نقش ماهی در ایجاد شادی و نشاط

ماهی از غذاهائی است که سرشار از ماده معدنی مغذی کم مصرف سلنیوم می باشد و شواهد زیادی نشان می دهد اشخاصی که از نظر مقدار ماده سلنیوم در رژیم غذائی خود کمبود دارند بیشتر از سایرین از ناراحتی های غم زا رنج می برند. در آزمایش ها نشان داده شده که مصرف حدود ۷۲ میکروگرم سلنیوم در روز می تواند در بهبود حال مؤثر باشد.

در یک آزمایش دیگری به عده ای از اشخاص سالخورده سلنیوم و ویتامین E که یک ضد اکسید کننده دیگری است داده شده و مشاهده کردند که در بهبود حال و تقویت فعالیت فکری مغز و هم چنین در افزایش و تسهیل جریان خون به مغز اثر محسوسی داشته است.

نقش سیر در افزایش حال و حوصله

سیر از گیاهان خوراکی شفابخش برای تعداد بسیاری از بیماریهاست و در افزایش حال و حوصله و شادی بیماران نیز بسیار مؤثر است. در آزمایش ها مشاهده شده بیمارانی که در رژیم غذائی خود از مقداری سیر استفاده کرده بودند محسوسا خیلی بیشتر از معمول سرحال آمده و کمتر احساس خستگی و نگرانی و اضطراب و تحریک پذیری می کردند.

فلفل قرمز تند؛ ماده ای شادی آور

عده زیادی از اشخاص فلفل قرمز تند را به سبب تندی که دارد خیلی دوست دارند و با غذا مصرف می کنند، ولی طبق بررسیهای دکتر پل روزن استاد روان شناسی در دانشگاه پنسیلوانیا، ماده شیمیائی تندی زای فلفل قرمز به نام کاپسائی سین علاوه بر خاصیت تندی که به غذا می دهد دارای خواص دیگری است از جمله باعث افزایش ترشح ایندو فرین” در مغز میشود که موقتا انسان را سرحال می آورد.

برخی اشخاص به سبب این خواص فلفل قرمز به خوردن آن علاقه مند شده و نوعی اعتیاد پیدا می کنند. و بتدریج هر بار علاقه دارند که از تندی بیشتر استفاده کنند تا احساس لذت کافی داشته باشند.

برای آرامش بیشتر از شکر و مواد نشاسته ای استفاده کنید

دکتر ورتمن پژوهشگر در مؤسسه تکنولوژی ماساچوست (MIT) توصیه می کند هر وقت می خواهید احساس آرامش بیشتری کنید از شکر و مواد نشاسته ای استفاده کنید.  شکر و مواد نشاسته ای آرام بخش هستند و اثر شکر سریعتر ظاهر می شود. نوشیدن یک مایع شیرین نظیر شربت ممکن است ظرف ۵ دقیقه اثرش ظاهر شود ولی اثر مواد نشاسته ای نظیر غلات و نان پس از نیم ساعت تا ۴۵ دقیقه منعکس می شود.

بهترین مقدار مواد شیرین برای ایجاد آرام بخشی در مورد اغلب مردم در حدود ۴۵ – ۶۰ گرم هیدرات کربن خالص است و احتیاج نیست برای این کار مقدار زیادی شکر و مواد شیرین خورده شود. تغییرات شیمیائی مغز برای ایجاد آرامش از اولین شیرینی که خورده می شود و یا اولین جرعه نوشیدنی شیرین آغاز می شود.

برای استفاده از خاصیت آرام بخشی مواد هیدرات کربن باید این مواد به طور خالص خورده شوند و با مواد پروتئینی مخلوط نشوند. حتی مخلوط کردن پروتئین با مواد شیرین ممکن است مانع بروز عکس العمل آرام بخشی آن شود.

از مواد شیرین بدون چربی استفاده کنید زیرا هضم شیرینی های چرب و دسرهای شیرین چرب مدتی به تأخیر می افتد تا پس از آن اثرش ظاهر شود.  برای تسریع در کاهش استرس از مواد شیرین مایع استفاده کنید زیرا سوخت و سوز و جذب مایع سریعتر است و بهتر است مایع شیرین را آهسته و کم کم و جرعه جرعه بنوشید تا بیشتر احساس شیرینی و لذت کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.