خانه » کارگروه ها » تحلیل فیلم » مستند a157 ؛ فراموشی اخلاق
موسسه خانواده سلامت بنیان photo_2016-02-20_09-57-16 مستند a157 ؛ فراموشی اخلاق تحلیل فیلم

مستند a157 ؛ فراموشی اخلاق

فیلم مستند a157 مستندی تلخ با روایت دردناک قصه فجایع سوریه است. در این مستند داستان زندگی 3 دختر 11 تا 15 ساله مورد توجه مستند ساز قرار گرفته است که در اردوگاه آوارگان سوری زندگی می کنند. این دختربچه های کرد اسیر گروههای تکفیری شده و به زور به مالکیت جنگجویی در آمده و اینک هر سه از او باردارند. روایت داستان روایت تلخ و دردناکی است که از زبان دختر بزرگتر که پدر و برادر خود را از دست داده و از مادر خود نیز بی خبر است و با خواهر و یک دختر دیگر در یک چادر زندگی می کنند، بیان می شود.
در روایت داستان بر خلاف اصول روانشناختی مصاحبه گر با سوالاتی آزارنده از دختر می خواهد که جزییات حادثه را بیان کند و سوالات بگونه ای نادرست طراحی شده که بیش از آنکه به آرامش دختران بینجامد ایشان را آزار می دهد. کاش کارگردان با یک مشاور یا روانشناس مشورت می نمود و سوالات و روایت داستان را به شکلی پیش می برد که به تخلیه هیجانی دختران بینجامد و نقش درمانی هم داشته باشد. بر طبق اصول اخلاقی ما نباید باعث آزار فرد صدمه دیده بشویم و دردی بیشتر از دردی که می کشد به او تحمیل نماییم.
از سوی دیگر بر خلاف اصول اخلاقی چهره این دختران و داستان زندگی ایشان به راحتی به تصویر کشیده می شود و نماها روی چهره ایشان متمرکزند و در عین حال اتفاقات تلخی که برایشان افتاده را روایت می کنند و این با اصول اخلاقی سازگار نیست. مستند ساز نباید زاویه دوربین را بگونه ای انتخاب می کرد که مستقیم چهره این افراد به تصویر کشیده شود بلکه بهتر بود برای حفظ حرمت ایشان تصاویر از زاویه ای که چهره مشخص نباشد گرفته می شد.
کل تمرکز کارگردان فقط بر داستان زندگی این دختران و ازدواج اجباری است و سایر مسایل مهم مورد توجه قرار نمی گیرد. جنگ تبعات و پیامدهای تاسف بار و گسترده ای دارد ولی در این مستند تمرکز فقط روی این موضوع است که از ارزش اثر می کاهد. بهتر بود کمی به ریشه ها و علل جنگ پرداخته می شد و از سوی دیگر سایر پیامدها و آسیبهای جنگ نیز مورد بررسی قرار می گرفت.
نکته قابل تامل در این فیلم این بود که این دختران حتی در اردوگاه آوارگان و در بین افراد آواره نیز آرامش نداشتند و شبها به دلیل ترس از تعرض خواب راحتی نداشتند. هیچگونه حمایتی نیز از ایشان صورت نگرفته و ایشان کاملا بی پناه بودند.
در روند تهیه این مستند یکی از دختران خودکشی می کند که شاید برخورد نامناسب و غیر حمایتی در هنگام زندگی در این اردوگاه با وی که قربانی خشونت و تعرض است باعث این مساله است و اگر حمایت ساده روانشناختی از وی صورت می گرفت به این سرنوشت دچار نمی شد. دو دختر دیگر نیز یکی به دلیل مشکلات ناشی از بارداری در سن کم، بعد از تولد فرزندش رحم خود را از دست می دهد و دیگری نیز دچار افسردگی پس از زایمان می شود.
در مجموع روایت این مستند بسیار تلخ و سیاه به پایان می رسد و مخاطب را با سوالات بسیار زیادی رها می کند. ضمن اینکه ساده ترین اصول اخلاقی را نیز رعایت نمی کند. در مجموع این مستند نمی تواند تاثیر مناسبی روی مخاطب داشته باشد و وی را با حقیقت تلخ جنگ مواجه کند، هدفی که شاید باید اصلی ترین هدف این مستند باشد.
دکتر علی شیخ الاسلامی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *